كروسينسكى ( مترجم : مهراب اميرى )
43
ده سفرنامه ( فارسى )
تدارك ببينيد تا در صورت لزوم جبهههاى جنگ را تقويت نمايد دستجمعى خود را به تله انداختيد و در كنار اين مسائل شما به طرز احمقانهاى خود را در ميان استحكامات و سنگربنديها محصور نموديد و به اين مسئله توجه نكرديد كه اگر دشمن از شما قويتر باشد نمىتوانيد در اين استحكامات براى مدتى بدون آذوقه و آب بمانيد و از طرفى هم اگر ملاحظه شود كه ضعيفتر است شما به طور خفتبارى در كنار او احساس ناآرامى و ناراحتى خواهى نمود . شما مىبايست متوجه مىشديد كه اگر دشمن از روى بى - ملاحظهگى مىخواهد حمله نمايد بدون اينكه خود را تنها و بلا - دفاع بگذاريد فورا بايد تعدادى از افسران باتجربه و وفادار به خود را كه در كوتاهترين مدت بتوانند دشمن را از پاى درآورند انتخاب و وارد معركه نمائيد و احيانا اگر هم از تجربه و رهبرىهاى جنگى او وحشت داريد مىتوانيد پس از تحريك او دست به يك مخاطره بزنيد و ضربه را وارد نمائيد ولو آنكه خود را به دردسر بيندازيد . ما پيشنهاد مصالحه داديم ولى شما با يك غرور كودكانه و در عين حال تصميمى احمقانه پيشنهادات معتدل و منطقى ما را نپذيرفتيد تا اينكه سرانجام متوجه شديد كه با قدرت بزرگترين و سلحشورترين قواى نظامى دنيا چه اتفاقى روى داده است . و بهعلاوه اسلاف شما طبق يك سنت ديرينه از كفار « جزيه » مىگرفتند ولى شما در اين مدت بيست سال آنها را به حال خود رها نموديد تا هرچه دلشان مىخواهد در قلمرو امپراطورى انجام دهند . ( 2 ) در خاتمه گفتههايم چون تاكنون هيچگونه اذيت و آزارى از سلسله تيمورى به خاندان صفويه نرسيده است لذا مردم ايران مايل نيستند كه شما را از سلطنت خلع نمايند اما از آنجائى كه غرور و راحتطلبى شما ما را مجبور كرد كه مسافت طولانى را تا